Kanser tedavisinde cerrahi kesi olmadan tümör dokusunu parçalamayı hedefleyen histotripsi teknolojisi, onkoloji alanında dikkat çeken gelişmeler arasında yer alıyor. Prof. Dr. Erkan Topuz, yüksek yoğunluklu ultrason darbeleriyle çalışan bu yöntemin özellikle uygun karaciğer tümörlerinde yeni bir tedavi seçeneği sunabileceğini belirterek, teknolojinin olanaklarına ve sınırlarına ilişkin önemli bilgiler paylaştı.
Ses Dalgalarıyla Tümör Dokusu Nasıl Parçalanıyor?
Kanser tedavisinde daha etkili ve hastaların yaşam kalitesini daha az etkileyen yöntemlere yönelik araştırmalar sürerken, histotripsi teknolojisi yeni nesil tedavi yaklaşımları arasında öne çıkıyor. Yüksek yoğunluklu ultrason darbelerini hedeflenen tümör dokusuna odaklayan yöntem, mikroskobik kabarcıkların oluşturduğu mekanik etkiden yararlanıyor. Bu etki, hedef bölgedeki tümör dokusunun parçalanmasını sağlıyor.
Histotripsinin dikkat çeken özelliklerinden biri, uygun hastalarda cerrahi kesi gerektirmeden uygulanabilmesi. Ancak yöntemin her hastaya uygun olmadığını ve tüm kanser türlerinde kullanılmadığını bilmek gerekiyor.
ABD’den Karaciğer Tümörleri İçin Kullanım İzni
ABD merkezli HistoSonics tarafından geliştirilen Edison sistemi, histotripsi teknolojisinin klinik uygulamadaki örnekleri arasında bulunuyor. Sistem, 2023 yılında ABD Gıda ve İlaç Dairesinden (FDA) karaciğer tümörlerinin tahrip edilmesine yönelik kullanım izni aldı.
HOPE4LIVER araştırmasında yaklaşık yüzde 95 teknik başarı oranı bildirilmesi de teknolojiye yönelik ilgiyi artırdı. Ancak bu oran, hastaların yüzde 95’inin kanserden tamamen kurtulduğu anlamına gelmiyor. Teknik başarı, tedavinin hedeflenen uygulama açısından başarısını ifade ediyor; uzun dönemli hastalık kontrolü ve sağkalım sonuçlarıyla aynı şeyi göstermiyor.
Bağışıklık Sistemi Üzerindeki Etkisi Araştırılıyor
Histotripsiyle parçalanan tümör dokusunun bağışıklık sistemi üzerindeki olası etkileri de bilimsel araştırmalara konu oluyor. Araştırmacılar, bu mekanik parçalanmanın bağışıklık yanıtını nasıl etkileyebileceğini inceliyor. Bununla birlikte, yöntemin vücudun başka bölgelerindeki kanser odaklarını ortadan kaldırdığı henüz kanıtlanmış değil.
Her Kanser Hastası İçin Uygun Değil
Prof. Dr. Erkan Topuz’un paylaştığı bilgiler, histotripsinin kanser tedavisinde umut veren bir teknoloji olmakla birlikte dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Yöntem, özellikle uygun karaciğer tümörlerinde bazı hastalara daha az girişimsel bir seçenek sunabiliyor. Ancak kemoterapi, cerrahi veya diğer kanser tedavilerinin yerini her durumda almıyor.
Histotripsi henüz her sağlık merkezinde uygulanmıyor. Tedavinin uygun olup olmadığına, tümörün özellikleri ve hastanın genel sağlık durumu dikkate alınarak ilgili uzmanların oluşturduğu multidisipliner ekip karar veriyor.
Kanser tedavisinde yeni teknolojiler hastalar için farklı seçenekler oluşturabilir. Bununla birlikte, her yöntemin başarısını bilimsel kanıtlar ışığında değerlendirmek ve tedavi kararlarını uzman hekimlerle birlikte vermek gerekiyor.